Notes on भाग्य भन्दा परिश्रम ठुलो | Grade 10 > Nepali > भाग्यभन्दा परिश्रम ठुलो | KULLABS.COM

भाग्य भन्दा परिश्रम ठुलो

  • Note
  • Things to remember
  • Exercise

 

भाग्यभन्दा परिश्रम ठूलो (वादविवाद)

परिचय 

            कुनै निश्चित विषय वा शीर्षकमा पक्ष र विपक्षबाट गरिने तर्कपूर्ण प्रस्तुतीकरलाई वादविवाद भनिन्छ | वादविवादमा आफ्ना पक्षको समर्थन र पुष्टि (मण्डन) तथा विपक्षका तर्कसँग असहमति राख्तै तिनको शिष्टतापूर्वक खण्डन  गरिन्छ | वादविवाद एकातर्फी वा दुइतर्फी हुन्छ | दुइतर्फी वादविवादमा पक्ष वा विपक्षको सृजना गरेर तार्किक कुराहरू अगाडि सारिन्छ भने एकतर्फीमा चाहिँ पक्ष वा विपक्षबाट मात्र आफ्ना तार्कहरू राखिन्छन् | सामान्यतया विद्यार्थीका लागि एकतर्फी वादविवाद नै उत्तम हुन्छ | वादविवादबाट निश्चित समयमा बोलिसक्ने सीपको विकास हुन्छ भने विपक्षीका तर्कहरूलाई खण्डन गर्न सक्ने सामार्थ्यको वृद्धि पनि हुन्छ |

            वादविवादमा सम्बोधनका साथ तर्क र त्यसको पुष्टि गर्दा भाषालाई कलात्मक, शृङ्खलाबद्ध र प्रभावकारी बनाउनुपर्छ | आफ्नो विषयको प्रस्तुतिका साथै विपक्षका तर्कहरूमाथि प्रहार गरी तिनलाई काट्न सक्नुपर्छ | वादविवादमा विषयले स्वीकार गरेको कुरालाई पक्ष र त्यसको उल्टो कुरालाई विपक्ष भनिन्छ |

वादविवाद लेख्ने तरिका 

  • आफूले लेख्नुपर्ने विषयको पक्ष र विपक्षका रूपमा आउन सक्ने महत्वपूर्ण बुँदाहरू तयार पार्ने |
  • बुँदाहरूलाई तार्किक र प्रभावपूर्ण बनाउने अनि तिनलाई क्रममा मिलाएर लेख्ने |
  • औपचारिक रूपमा सभापति, निर्णायकमण्डल, गुरुहरू तथा उपस्थित साथीहरूलाई सम्बोधन गरेर लेखन सुरु गर्ने (आफू सहभागी भएर) |
  • समयलाई ध्यान दिएर प्रथम पुरुष शैलीमा पहिले आफ्नो पक्ष बताउने र त्यसका तर्फबाट तर्कहरू प्रस्तुत गर्ने |
  • पूर्ववक्ताले विपक्षबाट तर्कहरू राखेको कल्पना गरी तिनलाई काट्न आफ्नो तर्क प्रस्तुत गर्ने |
  • बोल्दा पात्रहरूको प्रयोग गर्न सक्ने हाउभाउ इत्या कोष्ठमा लेख्ने |
  • निष्कर्षका रूपमा आफ्ना पक्षका तर्फबाट बलियो दृष्टान्त (उदाहरण) सहित धन्यवाद दिएर समाप्त गर्ने |

 

 



  •  कुनै निश्चित विषय वा शीर्षकमा पक्ष र विपक्षबाट गरिने तर्कपूर्ण प्रस्तुतीकरलाई वादविवाद भनिन्छ | 
  • वादविवादमा सम्बोधनका साथ तर्क र त्यसको पुष्टि गर्दा भाषालाई कलात्मक, शृङ्खलाबद्ध र प्रभावकारी बनाउनुपर्छ | 
  • वादविवादमा विषयले स्वीकार गरेको कुरालाई पक्ष र त्यसको उल्टो कुरालाई विपक्ष भनिन्छ |
.

Very Short Questions

 वादविवादमा सहभागी हुने व्यक्तिले बोल्दा निम्न कुरामा ध्यान दिनुपर्छ,

  • प्रत्येक वक्तालाई पाँच मिनेटको समय दिइने छ | चार मिनेट भएपछि जनाउ घन्टी बजाइनेछ र अन्तिम घन्टी बजेपछि वक्ताले आफ्नो भनाइलाई टुङ्याउनु पर्नेछ |
  • कुनै व्यक्ति, वर्ग, जाति वा समुदायमाथि कुनै किसिमको आक्षेप लाग्ने कुराहरू कुनै वक्ताले पनि बोल्न पाउने छैन | विभेद ल्याउने साम्प्रदायिक भावना फैलाउने र लैङ्गिक समताको भावनालाई उपेक्षा गर्ने किसिमका कुनै पनि सन्दर्भहरू ल्याउन पाइनेछैन |
  • निर्णायक मण्डलको निर्णय अन्तिम हुनेछ |

पक्षतर्फका दोस्रा वक्ताले प्रस्तुत गरेका तर्फहरूमध्ये मुख्य-मुख्य कुराहरू निम्नानुसार छन् :

  • निराशावादी दृष्टिकोण अघि सार्नु आजको परिवेशमा कदापि सान्दर्भिक छैन |
  • जस्तोसुकै विपत्तिमा पनि पारिश्रम गर्न नछाड्नेहरू महापुरुष हुन्छन् |
  • वेदले हामीलाई परिश्रम वा कर्म गरेरै सय वर्ष बाँच्ने सन्देश दिएको छ |
  • परिश्रम नै हाम्रो ज्ञान, विज्ञान, नीति, धर्म, कला, साहित्य, जीवन र जगतको निर्धारक हो |
  • पन्चमहाभूत सदैव श्रमरत छन् |
  • जीवनको अर्को नाम नै कर्म हो र कर्म भन्नु नै परिश्रम हो |
  • परिश्रमरूपी ईश्वरलाई अनास्था गरेर जीवनरूपी रथ किमार्थ अघि बढ्न सक्दैन |
  • परिश्रम गर्दा गर्दा जीवनले नयाँ रूप धारण गर्दछ |
  • धर्म, अर्थ, काम र मोक्ष गरी हाम्रा चार पुरुषार्थ छन् |
  • निरन्तर साधनारत रहेर परिश्रम गरेमा हामी राजा विश्वामित्रबाट ब्रमहर्षि विश्वमित्र बन्न सक्छौ, सिद्धार्थ गौतम बुद्ध हुन सक्छौँ |

      आजको वादविवाद प्रतियोगितामा म विषयको विपक्ष भाग्यभन्दा परिश्रम ठूलो भन्ने पक्षमा आफ्ना मन गढन्ते  र भ्रामक तर्कहरू प्रस्तुत गरेर जानुभयो | उहाँका ती तर्कहरूसँग बिल्कुलै सहमत हुन सकिन्न | भाग्यलाई जतिसुकै नकारे पनि आजसम्म उहाँले हासिल गर्नुभएका उपलब्धिहरू भाग्यकै वरदान हुन् | परिश्रमबाटै सबै कुरा सम्भव हुन्छ भन्नु बालुवाको कहल बनाउन खोज्नु मात्रै हो | भाग्यभन्दा बढी यस संसारमा कसैले केही पाउँदैन | भाग्य मानवजीवनको आधार हो; भाग्यकै जगमा सुखी जीवनको महल बनाउन सकिन्छ | आफ्नो भाग्य आफैँसँग छ भन्ने कुरालाई कदापि नकार्न सकिदैंन | भाग्य भनेको दैवी विधान हो | यसलाई कसैले पनि मेट्न सक्दैनन् | भाग्यमा जे जति छ त्यसलाई कसैले पनि हर्न सक्दिन, खोस्न सक्दिन | "भाग्यमा भए थलैमा" कहाँ त्यसै भनिएको हो र ? भाग्यमा छ भने थोरै परिश्रम, थोरै लगानीबाट पनि ठूलो उपलब्धी हासिल गर्न सकिन्छ | भाग्यमा छैन भने जतिसुकै परिश्रम गरे पनि, टाउकै फोरे पनि सफलता प्राप्त गर्न सकिन्न | हाम्रो नीतिमा पनि "भाग्यं फलाति सर्वत्र" अर्थात् भाग्यमा भए जहाँ सुकै सफलता प्राप्त हुन्छ भनिएको छ |

0%

ASK ANY QUESTION ON भाग्य भन्दा परिश्रम ठुलो

No discussion on this note yet. Be first to comment on this note